Ο Νούνος - του Γεωργίου Φαγογένη

        Το βιβλίο αποτελεί μια αξιόλογη συμβολή στον χώρο της προφορικής ιστορίας και της βιωματικής αφήγησης, καθώς καταγράφει τις εμπειρίες ενός Κερκυραίου στρατιώτη στη Μικρασιατική Εκστρατεία μέσα από μια προσωπική και οικογενειακή μαρτυρία. Η επιλογή του συγγραφέα να μεταφέρει τη βιογραφική αφήγηση του Νούνου (νονός) του προσδίδει στο έργο αυθεντικότητα και συναισθηματικό βάθος, στοιχεία που λειτουργούν ως βασικά του πλεονεκτήματα. 

        Ιδιαίτερα θετική αξιολογείται η ειλικρίνεια της γραφής. Ο συγγραφέας, αν και δεν είναι επαγγελματίας λογοτέχνης, καταφέρνει να αποδώσει τα γεγονότα με απλό, κατανοητό και παραστατικό λόγο, χωρίς υπερβολές ή δραματοποίηση. Η απουσία λογοτεχνικών τεχνασμάτων ενισχύει την αίσθηση αλήθειας και καθιστά την αφήγηση άμεση και προσιτή στον αναγνώστη. Η συναισθηματική του εμπλοκή δεν αποδυναμώνει το κείμενο, αντίθετα, προσδίδει ζωντάνια και ανθρωπιά, αναδεικνύοντας τη βιωματική διάσταση της ιστορίας.

        Σημαντικό πλεονέκτημα του έργου είναι η συμβολή του στη διάσωση της συλλογικής μνήμης. Μέσα από την προσωπική εμπειρία του Νούνου, ο αναγνώστης προσεγγίζει τη Μικρασιατική Καταστροφή όχι ως αφηρημένο ιστορικό γεγονός, αλλά ως προσωπικό τραύμα και ανθρώπινη δοκιμασία. Ιδιαίτερη αξία έχει ο τρόπος με τον οποίο αποδίδεται η αγωνία της επιστροφής και η σωτηρία του, στοιχεία που δεν εξιδανικεύονται, αλλά παρουσιάζονται μέσα από το ανθρώπινο βλέμμα ενός απλού στρατιώτη. Το ιστορικό γεγονός της Μικρασιατικής Καταστροφής φωτίζεται έτσι από τη σκοπιά της καθημερινότητας, δίνοντας φωνή σε εκείνους που συνήθως μένουν στο περιθώριο της επίσημης ιστορίας. Ωστόσο, από αξιολογική σκοπιά, μπορεί να επισημανθεί η περιορισμένη ιστορική τεκμηρίωση ή η απουσία ευρύτερου ιστορικού πλαισίου, γεγονός που καθιστά το βιβλίο περισσότερο μαρτυρία παρά ιστορική μελέτη.

Ο Στόουνερ, του John Williams

Ο Στόουνερ του Τζον Γουίλιαμς είναι από εκείνα τα βιβλία που διαβάζεις και νιώθεις ότι, χωρίς πολλούς καλλωπισμούς, σου ανοίγουν μπροστά στα μάτια μια ολόκληρη ζωή με ποικίλες εκφάνσεις. Ο ήρωας, ο Γουίλιαμ Στόουνερ, είναι ένας άνθρωπος που ξεκινά η ζωή του από ένα φτωχό αγροτικό περιβάλλον και καταλήγει να την αφιερώσει στο πανεπιστήμιο και στη διδασκαλία. Δεν είναι κάποιος μεγάλος επαναστάτης ούτε κάποιος ήρωας με την κλασική έννοια. Είναι απλώς ένας άνθρωπος που αγαπάει τη λογοτεχνία και βρίσκει σ’ αυτήν το νόημα της ύπαρξής του. 

Το βιβλίο, με έναν τρόπο σιωπηλό αλλά πολύ δυνατό, δείχνει πόσο συχνά η ακαδημαϊκή ζωή – που από έξω φαίνεται σαν ένας κόσμος γνώσης και προόδου – μπορεί να είναι γεμάτη μικρότητες, ίντριγκες και προσωπικά συμφέροντα. Ο Στόουνερ το ζει αυτό στο πετσί του: αντί να επιβραβευτεί για την αφοσίωση και την αγάπη του στη διδασκαλία, βρίσκεται συχνά στο περιθώριο, θύμα αντιπαλοτήτων και προσωπικών βεντετών. Αυτή η πλευρά του βιβλίου είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτική και πικρή, γιατί αναδεικνύει πόσο εύκολα μια “ιερή” εικόνα, όπως του πανεπιστημίου, μπορεί να αποδειχθεί σαθρή.

Ζωή που υπήρξε, Χάρης Γαντζούδης

Το φθινόπωρο είναι για μένα η εποχή της ανάγνωσης. Τα απογεύματα γίνονται πιο ήσυχα, συχνά με μια κούπα καφέ στο χέρι και ένα βιβλίο να σε ταξιδεύει. Κι αν δεν είναι η ανάγνωση, τότε μια βόλτα δίπλα στη θάλασσα ταιριάζει απόλυτα στη μελαγχολία της εποχής. Μαζί με αυτά, ήρθαν και τα πρώτα βιβλία που διάβασα για να γεμίσω αυτή τη φθινοπωρινή διάθεση.

Ανάμεσα σε όσα βιβλία πέρασαν αυτό το Φθινόπωρο στα χέρια μου, ξεχώρισα το βιβλίο του Χάρη Γαντζούδη με τίτλο «Ζωή που υπήρξε».

Μια σειρά από 23 ποιήματα γεμάτα έντονα συναισθήματα και απότομες εναλλαγές με έκανε να διαβάσω το βιβλίο αυτό με μια ανάσα.

Οι Αναμνήσεις της Ειμαρμένης - Ναυπλιώτης Μιχάλης

Δεν διαβάζω ποτέ τυχαία. Διαλέγω τα βιβλία μου ανάλογα με το πώς νιώθω και τι θέλω να μου προσφέρουν τη στιγμή που θα τα ανοίξω. Έτσι, άφησα αυτό το βιβλίο να περιμένει από τον χειμώνα και το κράτησα για το καλοκαίρι, που ένιωθα ότι θα ήταν η πιο κατάλληλη στιγμή για να το απολαύσω. Και τελικά είχα δίκιο.

Το βιβλίο έχει τίτλο «Οι Αναμνήσεις της Ειμαρμένης» του Μιχάλη Ναυπλιώτη, από τις Εκδόσεις Διάπλαση. Έφτασε στα χέρια μου ένα πρωινό (ευχαριστώ θερμά τον συγγραφέα που μου το έστειλε ο ίδιος!) και από τότε ήξερα ότι θα έρθει η στιγμή να το διαβάσω και να το μοιραστώ μαζί σας.

Σύνοψη του βιβλίου:

Στις σελίδες του δεν θα βρείτε γνώμες ή σχολιασμούς, αλλά καταγραφές γεγονότων από το 2127. Μας μεταφέρει σε έναν κόσμο όπου η τεχνολογία, οι ίντριγκες και τα κρατικά μυστικά καθορίζουν την πορεία της ανθρωπότητας. Σταδιακά, η αφήγηση επικεντρώνεται σε ανθρώπους-κλειδιά, σε πρωταγωνιστές που σφράγισαν τις εξελίξεις, ενώ ο αφηγητής –ο Κένεθ Μακγκρέγκορ, πρώην υπουργός Πληροφοριών της Ευρωπαϊκής Αυτοκρατορίας– αποκαλύπτει γεγονότα που έριξαν φως σε μια ολόκληρη εποχή.

Μαντάμ Μποβαρύ, Gustave Flaubert

Σύνοψη

Η Μαντάμ Μποβαρί αφηγείται την ιστορία της Έμας, μιας όμορφης και φαινομενικά απλής κοπέλας της γαλλικής επαρχίας, που μεγαλώνει τρέφοντας στην καρδιά της τα οράματα των ρομαντικών μυθιστορημάτων. Ονειρεύεται μια ζωή πλημμυρισμένη από έντονες συγκινήσεις, πολυτέλεια, πάθη και φλογερούς έρωτες — μια ύπαρξη σχεδόν ουτοπική.

Ο γάμος της με τον Σαρλ Μποβαρί, έναν άνθρωπο καλοπροαίρετο, αφοσιωμένο και πράο, μα στα μάτια της ανυπόφορα συνηθισμένο, θα τη βυθίσει στην ανία και στην ασφυκτική μονοτονία μιας ζωής που υπαγορεύεται από κοινωνικές συμβάσεις και τη μικρόψυχη ηθική της επαρχίας. Η Έμα θα κυνηγήσει τη χίμαιρα του μεγάλου έρωτα σε πρόσωπα που δεν είναι παρά καθρέφτες του κόσμου που η ίδια περιφρονεί.

Όταν, όμως, οι μάσκες πέφτουν και αποκαλύπτεται η γύμνια των ψευδαισθήσεων, ποιο μονοπάτι απομένει για μια ψυχή που αρνήθηκε να συμβιβαστεί;

Αμείλικτο σαν αρχαία τραγωδία, βίαιο σαν δράμα και δηκτικό σαν κοινωνική σάτιρα, το έργο του Gustave Flaubert μεταμορφώνει το —φαινομενικά— κοινότοπο θέμα της μοιχείας σε βαθιά ανθρώπινη μελέτη επιθυμίας, ματαίωσης και αυταπάτης. Με την αμείλικτη αντικειμενικότητά του και τη ρηξικέλευθη γραφή του, το μυθιστόρημα αυτό δεν συγκρούστηκε απλώς με τον ρομαντισμό της εποχής· εγκαινίασε μια νέα αισθητική συνείδηση στη λογοτεχνία.