Το βιβλίο αποτελεί μια αξιόλογη συμβολή στον χώρο της προφορικής ιστορίας και της βιωματικής αφήγησης, καθώς καταγράφει τις εμπειρίες ενός Κερκυραίου στρατιώτη στη Μικρασιατική Εκστρατεία μέσα από μια προσωπική και οικογενειακή μαρτυρία. Η επιλογή του συγγραφέα να μεταφέρει τη βιογραφική αφήγηση του Νούνου (νονός) του προσδίδει στο έργο αυθεντικότητα και συναισθηματικό βάθος, στοιχεία που λειτουργούν ως βασικά του πλεονεκτήματα.
Ιδιαίτερα θετική αξιολογείται η ειλικρίνεια της γραφής. Ο συγγραφέας, αν και δεν είναι επαγγελματίας λογοτέχνης, καταφέρνει να αποδώσει τα γεγονότα με απλό, κατανοητό και παραστατικό λόγο, χωρίς υπερβολές ή δραματοποίηση. Η απουσία λογοτεχνικών τεχνασμάτων ενισχύει την αίσθηση αλήθειας και καθιστά την αφήγηση άμεση και προσιτή στον αναγνώστη. Η συναισθηματική του εμπλοκή δεν αποδυναμώνει το κείμενο, αντίθετα, προσδίδει ζωντάνια και ανθρωπιά, αναδεικνύοντας τη βιωματική διάσταση της ιστορίας.
Σημαντικό πλεονέκτημα του έργου είναι η συμβολή του στη διάσωση της συλλογικής μνήμης. Μέσα από την προσωπική εμπειρία του Νούνου, ο αναγνώστης προσεγγίζει τη Μικρασιατική Καταστροφή όχι ως αφηρημένο ιστορικό γεγονός, αλλά ως προσωπικό τραύμα και ανθρώπινη δοκιμασία. Ιδιαίτερη αξία έχει ο τρόπος με τον οποίο αποδίδεται η αγωνία της επιστροφής και η σωτηρία του, στοιχεία που δεν εξιδανικεύονται, αλλά παρουσιάζονται μέσα από το ανθρώπινο βλέμμα ενός απλού στρατιώτη. Το ιστορικό γεγονός της Μικρασιατικής Καταστροφής φωτίζεται έτσι από τη σκοπιά της καθημερινότητας, δίνοντας φωνή σε εκείνους που συνήθως μένουν στο περιθώριο της επίσημης ιστορίας. Ωστόσο, από αξιολογική σκοπιά, μπορεί να επισημανθεί η περιορισμένη ιστορική τεκμηρίωση ή η απουσία ευρύτερου ιστορικού πλαισίου, γεγονός που καθιστά το βιβλίο περισσότερο μαρτυρία παρά ιστορική μελέτη.
Επιπλέον, η έντονη συναισθηματική σχέση του συγγραφέα με τον Νούνο (προς τιμή του οποίου έλαβε και το όνομά του) ενδέχεται να οδηγεί σε μια εξιδανικευμένη παρουσίαση ορισμένων στοιχείων, μειώνοντας σε σημεία την κριτική απόσταση. Παρ’ όλα αυτά, η επιλογή αυτή φαίνεται συνειδητή και εξυπηρετεί τον σκοπό του έργου, που δεν είναι η αντικειμενική ανάλυση αλλά η τιμητική καταγραφή μιας ζωής.
Η αφήγηση ολοκληρώνεται με την επιστροφή του Νούνου στην Κέρκυρα και τον γάμο του με τη Θοδώρα, μια μορφή που λειτουργεί μυθοπλαστικά και κυρίως συμβολικά ως πρότυπο υπομονής και πίστης των γυναικών της περιόδου εκείνης. Το στοιχείο αυτό ενισχύει τη συναισθηματική πληρότητα του βιβλίου, προσδίδοντας προσδίδει έναν πιο ιδεαλιστικό τόνο στην αφήγηση.
Συνολικά, το βιβλίο αξιολογείται πολύ θετικά κυρίως ως ένα έργο μνήμης και ανθρωπιάς, που, παρά τις όποιες αδυναμίες του σε επίπεδο ιστορικής ανάλυσης ή λογοτεχνικής επεξεργασίας, επιτυγχάνει τον βασικό του στόχο, να διασώσει μια προσωπική μαρτυρία και να αναδείξει την ανθρώπινη διάσταση της ιστορίας. Πρόκειται για ένα βιβλίο που αξίζει να διαβαστεί όχι ως ιστορικό εγχειρίδιο, αλλά ως αυθεντική φωνή ενός ανθρώπου και μιας παρελθούσας εποχής.
Άννα Μιχέλη*
Αρχαιολόγος- κοινωνική ερευνήτρια
Δρ. Κοινωνιολογίας της τέχνης
*guest reviewer στο Καφές και Βιβλία
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Πες μας τη γνώμη σου!